SLO: VAKONTWIKKELINGEN, ONDERSTEUNING EN ADVISERING  

In de volgende opsomming kunt u zich een beeld vormen van SLO-ontwikkelactiviteiten op het terrein van Engels (en de overige moderne vreemde talen). Ook schoolbreed beschikt de SLO over de nodige expertise. Voorbeelden van ondersteuning op mvt-terrein binnen scholen die hun eigen programma op poten willen zetten zijn Slash21, hieronder kort beschreven, en de SG Bonhoeffer waar de mvt’s gezamenlijk periodiseren en intensiveren.
Voor informatie over ondersteuning op maat, contact Hetty Mulder (h.mulder@slo.nl) of Dick Meijer (d.meijer@slo.nl

Overzicht van SLO-activiteiten op het terrein van Engels in basis- en voortgezet onderwijs

Bij sommige items is een web-site verwijzing opgenomen.
Waar dat niet mogelijk is, is het e-mail adres van de betreffende SLO-medewerker vermeld. Die zal graag reageren op vragen en opmerkingen.

 

Leermiddelenplein

Op de site www.leermiddelenplein.nl kunt u nu digitaal de informatie vinden die de SLO-afdeling NICL tot nog toe op papier uitgaf. Deze site biedt het meest complete overzicht van lesmaterialen door de uitgevers op de markt gebracht voor voor Engels in het basis- en voortgezet onderwijs.

 

Algemeen

Taalportfolio en Europees referentiekader

Naast ontwikkelingen op het terrein van ict-toepassingen staan nog twee – met elkaar verband houdende - zaken op dit ogenblik in de belangstelling. Het Europees referentiekader voor moderne talen biedt wellicht oplossingen voor een probleem waar alle mvt-ers mee worstelen: het vaststellen en ordenen van niveaus van taalvaardigheid. Met behulp van het ERK wordt het mogelijk gemaakt niveaus van taalvaardigheid scherper en eenduidiger te omschrijven en vast te stellen. De SLO is gevraagd voor een aantal talen in de tweede fase havo/vwo, ook al met het oog op de voorgenomen wijziging van het examenprogramma, voorstellen te doen voor toepassing van de ERK-schalen. Meer informatie : www.nabmvt.nl en www.taalportfolio.nl.
Uitgebreide info: www.leventalen.nl
E-mail Dick Meijer: d.meijer@slo.nl

 

Basisonderwijs: EIBO

Overheidsbeleid

In het voorjaar van 2002 adviseerde de commissie Wijnen over de komende herziening van de kerndoelen. Engels werd in dat advies uit het verplichte vakkenaanbod gehaald en in het zgn. differentiële deel geplaatst. Een hausse aan negatieve reacties volgde, waarbij de Onderwijsraad – die op aanvraag van de minister ook reageerde - zich aansloot. Op dit ogenblik is nog allerminst zeker dat de minister Engels als verplicht vak en dus voorzien van kerndoelen zal handhaven. Daar komt nog bij dat het advies van de Commissie Wijnen een tweedeling aan te brengen het waarschijnlijk niet zal halen. Dat heeft weer te maken met het voornemen van de overheid om over de hele lijn de scholen meer autonomie te geven bij het inrichten van hun programma.Een nieuwe set kerndoelen zal dan ook waarschijnlijk nog minder specifiek zijn dan de huidige (van 1998). E-mail SLO:  Han van Toorenburg : h.vantoorenburg@slo.nl  

Vakdossier eibo

Onder andere met het oog op de politiek onzekere situatie rond de herziening kerndoelen heeft de de SLO een zogenaamd vakdossier Engels Basisonderwijs uitgebracht. Deze hanteerbare publicatie brengt in kort bestek het hele terrein van Engels in het basisonderwijs in beeld. Van invoering tot lesmateriaal, van internationalisering tot nascholing, van tweetalig onderwijs tot kerndoelen. Ook de aansluiting met het voortgezet onderwijs en ontwikkelingen in andere Europese landen worden belicht. Dit boekje is vooral geschikt voor een ieder die in een nutshell inzicht wil krijgen in de stand van zaken. Geïnteresseerden kunnen een exemplaar opvragen bij Ria van den Bergh, tel. 053-4840362 (e-mail r.vandenbergh@slo.nl) E-mail SLO: Han van Toorenburg : h.vantoorenburg@slo.nl, Marianne Bodde: m.bodde@wxs.nl

Aansluitingsproject eibo/eivo

Op verzoek van de sectie Engels van Levende Talen en de Vedocep (Netwerk van Docenten Engels aan de Pabo) voert de SLO een project uit dat moet leiden tot verbetering van de aansluiting van Engels in de basisschool op het voortgezet onderwijs. Het zoeken naar functionele samenwerkingsverbanden tussen scholen voor bo en vo op dit terrein heeft tot nog toe weinig opgeleverd. En naar de mening van de projectgroep zijn overdraagbare ervaringen uit die samenwerking de belangrijkste weg om tot resultaten te komen. Dat is kort geleden nog eens bevestigd door de resultaten van een landelijk onderzoek dat de Universiteit van Amsterdam in samenwerking met de SLO-projectgroep in 2002 heeft uitgevoerd. (Zie het artikel Leuk is not Enough in Levende Talen Tijdschrift december 2002, te downloaden via www.slo.nl > basisvorming>doorlopende leerlijnen). Dezelfde geluiden werden gehoord in een conferentie in het najaar 2002 waarbij o.a. inspectie, beleidsmakers, opleiders en ondersteuners hun stem lieten horen. In 2004 wordt het project voortgezet. In vijf kleine clusters bestaande uit een school voor v.o. met een drie- of  viertal toeleverende basisscholen gaat met behulp van het taalportfolio gewerkt worden. Ervaringen daarmee opgedaan zullen naar verwachting het gesprek tussen de docenten van de twee typen scholen concreet op gang brengen. Als u al actief bent in zo’n cluster, of daarin ervaringen opgedaan hebt, zou het SLO-project het zeer op prijs stellen, als u daarover contact opneemt. E-mail contacten Dick Meijer  (d.meijer@slo.nl) en Marianne Bodde (m.bodde@wxs.nl). Telefonisch 053-4840285.
Zie www.slo.nl, voortgezet onderwijs, doorlopende leerlijnen.  

Combinaties in de opleidingen voor Engels in bo en vo.

Steeds meer komt het voor dat pabo-studenten doorstromen naar de 2e graads-opleidingen voor het v.o. En studenten van de 2e graads-opleidingen zijn welkom in het basisonderwijs. Dat heeft ook iets te maken met het algemene lerarentekort. Maar het heeft natuurlijk ook zin dat een nieuwe generatie collega’s wat meer zicht heeft op het belang dat leerlingen hebben bij een doorlopende leerlijn van bo naar vo. De Fontys Pabo in Den Bosch en de Fontys 2e graads opleiding  in Tilburg hebben SLO ondersteuning gevraagd bij het ontwikkelen van combineerbare onderdelen van beide opleidingen. Dat heeft in 2003 geleid tot een gemeenschappelijke module die per september 2004 op beide opleidingen ingezet gaat worden. f.schulte@fontys.nl, j.vanenckevort@fontys.nl , h.vantoorenburg@slo.nl, m.bodde@wxs.nl.

Opleidingsmateriaal voor Pabo Engels

De opleidingssituatie is niet bepaald rooskleurig. En de meeste pabo’s zetten maar een deel van de vereiste studielast in. Een SLO-projectgroep heeft recent via Wolters Noordhoff voorzien in up-to-date opleidingsmateriaal dat in ieder geval in de hoofdmoot van de bekwaamheidseisen voorziet. Het betreft twee in modulevorm gegoten pakketten. De eerste geeft een algemene oriëntatie op Eibo. De tweede richt zich vooral op het hoofddoel van eibo: elementaire gespreksvaardigheid. Catalogus: www.woltersnoordhoff.nl
E-mail : Marianne Bodde (m.bodde@wxs.nl Meer uitgebreide informatie over Engels in het basisonderwijs en op de Pabo is te vinden op de website van de Vedocep, het netwerk van docenten Engels op de Pabo: www.vedocep.nl

Voortgezet onderwijs

Het talenquest-project (www.slo.nl>voortgezet onderwijs>talenquest mvt)

Voor Engels zijn enkele TalenQuests beschikbaar. TalenQuests zijn webgebaseerde, taakgerichte opdrachten. Ze zijn afgeleid van en specifiek op het vreemde talenonderwijs afgestemde webquests. De op de website http://www.talenquest.nl/ vermelde TalenQuests voldoen aan de criteria van een goede TalenQuest. Daarmee zijn het realistische taken die tot een product leiden waarin een echte afnemer geïnteresseerd zou zijn. Dus niet: 'Maak een presentatie' maar 'Presenteer aan de opdrachtgever de resultaten volgens de opgegeven eisen (met idealiter ook een opdracht aan de toeschouwers)'. Op de site zijn templates beschikbaar waarmee u zelf TalenQuests kunt maken.
Ook op de site van Levende Talen wordt beknopte informatie over talenquests gegeven: www.levendetalen.nl.
E-mail Thomas Peters: t.peters@slo.nl

Slash21: de school van de toekomst? 

Al geruime tijd staat een nieuwe school voor de basisvorming in Lichtenvoorde in het brandpunt van de belangstelling. Deze 21ste school van de Stichting Carmelcollege heet Slash21. De leerlingen worden in stamgroepen van 50 ingedeeld en begeleid door tutoren. Er wordt geperiodiseerd en geïntensiveerd. Dat betekent een beperking van het aantal vakken per periode. En in zo’n periode van drie maanden doorloopt een leerling het hele basisvormingstraject. Dat kan alleen met aangepast lesmateriaal. Gekozen is daarbij voor een sterk computerondersteunde aanpak. Voor de talen ontwikkelt de SLO de programma’s: voor Engels, Frans en Duits elk twaalf webquests, een idioomprogramma en een onderhoudsprogramma. Twee beknopte beschrijvingen van het mvt-werk in de school zijn onlangs verschenen. Hetty Mulder gaat in op achtergronden van het ontwikkelwerk in Levende Talen Tijdschrift 2003/4 van december 2003. Christien van Gool geeft een levendige impressie van de schoolorganisatie en de activiteiten van de leerlingen in Levende Talen Magazine van Februari 2004. E-mail Bas Trimbos: b.trimbos@slo.nl   Derde leerjaar havo/vwo: het junior studiehuis Te vaak komen havo/vwo leerlingen onvoorbereid de bovenbouw binnen. Vroeger sloeg dat vooral op bepaalde taalvaardigheden. Nu vraagt werken in de 2e fase ook een flinke gereedschapskist aan vaardigheden op het gebied van zelfstandig werken en leren. Op verzoek van de sectie Engels van Levende Talen heeft de SLO een handreiking ontwikkeld met suggesties voor een programma in het derde leerjaar dat ook in dat opzicht beter aansluit bij het werken in de bovenbouw. De tekst is integraal te downloaden van www.slo.nl>voortgezet onderwijs>junior studiehuis. In 2002 is een van de opties in die handreiking uitgewerkt in de praktijk van een lokatie van het Bonhoeffer College in Enschede. Zie dezelfde slo-site. E-mail Han van Toorenburg: h.vantoorenburg@slo.nl  

Lesmateriaalontwikkeling voor hoogbegaafden

Als onderdeel van een breder project is door SLO gewerkt aan lesmateriaal voor Engels voor hoogbegaafden in de onderbouw havo/vwo. Ervaringen daarmee opgedaan zijn vastgelegd in een “recept” voor de ontwikkeling van zinvolle lestaken voor hoogbegaafden. Zie www.slo.nl>voortgezet onderwijs> hoogbegaafden E-mail Thomas Petsrs (t.peters@slo.nl) en Frouke Visser (f.visser@slo.nl).   Tweede fase havo/vwo Op verzoek van de overheid doet de SLO voorbereidend werk met het oog op de herziening van de examenprogramma’s havo/vwo die in 2007 starten vanaf het vierde leerjaar. Dat voorbereiden staat in het teken van het verzamelen van praktijkinformatie uit de afgelopen periode. Dat gebeurt door middel van bevraging van docenten, leerlingen, auteurs en uitgevers, toetsontwikkelaars. Ook worden de voorgestelde veranderingen in kaart gebracht. De informatie wordt uitgebracht in de vorm van zogenaamde vakdossiers. Het vakdossier 2003 voor Duits, Engels en Frans is verkrijgbaar via Angela Ligtenberg (a.ligtenberg@slo.nl),  of te downloaden via www.slo.nl> voortgezet onderwijs>vakdossiers 2e fase>mvt 2003. Eenzelfde dossier is beschikbaar voor de nieuwe schooltalen (Arabisch/Italiaans/Spaans/Russisch/Turks) E-mail: d.meijer@slo.nl (vakdossier Duits-Engels-Frans); h.vantoorenburg@slo.nl (vakdossier Ni
euwe Schooltalen)